• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • https://www.facebook.com/Facebook
  • https://plus.google.com/Google+/posts
  • https://www.twitter.com/Twitter
FRİGYA VADİSİ

FRİGYA VADİSİ

                           Pessinus, Çifteler, Yazılıkaya, Kümbet, Seyit Battal Gazi

 

 

 

 

Yürüyüş yapmayı sever misiniz? 

 Cıvıl cıvıl bir doğada gezmeyi kim sevmez ki!   Bazen telaşlı bir yusufcuk  dikkatinizi çeker bazen de ürkek  kelebeklere denk gelirsiniz.Doğa birbirinden güzel süprizlerle adeta bizleri kuşatmıştır, bu güzelliği keşfetmek için en güzel yol yürümek hatta bazen yorucu olsa bile yürümek iyi bir fikir..  Peki uzun bir yürüyüşten sonra mataranızı köy çeşmesinden buz gibi suyla doldurmaya nedersiniz? Ya da selfinize bu kez misafirperver çiftçileri  katmaya? .Durmayın devam edin derim, çünkü kırsal serüvenlerin heybesi  alçakgönüllü armağanlarla doludur.Gözlerinizi dört açın! bahar başlangıcı direkleri leylek yuvalarıyla güzelleştirir, görmeden geçmeyin.Yeni filizlenen tarlara bakın, çiğ kokan havadaki çiçek polenlerini koklayın, heycanla şarkılar besteleyen tarla kuşlarını dinleyin ve bir taraftan da söylediklerimi not almaya çalışın.Çünkü size iki güzelliği buluşturan bir kompozisyonu aktarmaya çalışıyorum.Tarih ve doğa mirasımız Frigya Vadisi!

Siz doğayı meraklı gözlerle inceleyip resim çekerken ben de size birazdan başlayağımız bu maceranın başrolundeki Frigya hakkında sizleri bilgilendirmeye çalışayım.

 

Evvel zaman içinde Sakarya Irmağı ile Büyük Menderes'in yukarı kesiti olarak bilinen bölgenin eski çağdaki ismine Frigya adı verilmekteydi. Yani Bugünkü sınırlarla  Ankara, Çorum, Yozgat, Afyonkarahisar ve Eskişehir'i illerini kapsayan geniş  bir coğrafyaya karşılık geldiğini söyleyebiliriz. Geçmişten günümüze kurulagelmiş Frigya kentleri ise :

Abbassos-Aizanoi-Amorium-Ancyra (Frigya)-Apameia Kibotos-Gordion-Hierapolis-Midas Anıtı (Yazılıkaya)-Pessinus olarak bilinmektedir.

Bu adından çok söz ettiren efsanevi krallığın sakinleri ise  medeniyetin temelleri atıldıktan çok kısa bir süre sonra Sakarya Irmağı çevresi, Gediz ve Büyük Menderes vadileri, Kızılırmak ve Tuz Gölü, Burdur Gölü ile  Erciyes Yaylası ve Yeşilırmak vadisine kadar olan büyük bir sahada hakimiyet göstermeyi başarmışlardır. M.Ö. 750 yy’da  ise ilk defa  tarih sahnesine çıkacak olan Friglerin ilk kralı Gordios'tu  ;en parlak dönemini M.Ö. 9.-8. yüzyıllarda  yaşamışlar ve Kimmer akınları sonucunda hakimiyetlerini kaybetmişlerdir. Kendisinden sonra gelen medeniyetlere ilham olabilecek sayısız tarihi miras bırakmıştır.Bu mirastan kent olarak günümüze kadar gelmeyi başaran  başlıca önemli merkezlerin başında kuşkusuz Pessinus ve Gordion gelmektedir.

 

Foto 1:Pessinus

Bu ön bilginin ardından yol hazırlıklarımıza başlayabiliriz.Ankaradan Frigya Kentlerini görmek için yola çıktığınızda 1,5 saat sonra Sivrihisar tabelasını izleyerek Pessinus’a vararak ilk rotanızı belirlemiş olacaksınız..Burası küçük bir yerleşim yeri , ama malzeme olarak kayda değer verilerle dolu.Hazır buralara gelmişken mutlaka Müze, çamaşırhane  ve tapınak gezilerini yapmayı ihmal etmeyin.

Bu ziyaretler toplamda 1 saat civarı sürebilir.Küçük bir koleksiyona sahip tek katlı bir müze ve kalıntılarından büyük bir mabet özelliklerini taşıyan antik bir tapınak ile tanışacaksınız.ancak hayelgücünüz size buradaki oluşumu anlamanızda nemli bir rehber olacak.Zira farklı dönemlerden geçen çelişkili bir erken dönem yerleşkesiyle karşılaşmakla birlikte gerçekte önemli bir merkezde bulunduğunuzu sezersiniz.Çünkü tümülüslerle çevrili bu bozkırda henüz yapılacak çok iş olduğu bir gerçek. Buradaki ziyaretimizi bitirip  Çiftelere geçiyoruz. Çiftelerdeki gezimizde Ulucami, Saat Kulesi, Ermeni Kilisesi, Zaim Ağa Konağını görüyoruz.

 

Foto 2:Zaim Ağa Konağı

Bu parkurun çok eğlenceli olduğunu belirtmeliyim.Eğer bir de köy pazarına denk gelmişseniz keyfinize diyecek yoktur.bu pazar mütevazi ve zengin bir içeriğe sahip.Özellikle de organik ürünler açısından.Bu arada çiftelerde ki ulu cami tam anlamıyla muhteşem.İç dekerasyonu ve tarihi dokusu ile sizi adeta büyüleyecek.Camini biraz ilerisinde bir kuyumcu var.Bölgeye has Cebeli altın ve incili küpe  imal ediyor.Yöresel bu takıları görmenizi öneririm. Sivrihisar Kuyumcusu Enver Amca hem bilgili hem de hoş sohbet bir insan eminim size yardımcı olacaktır.

Foto 3:Ulu Cami

 

Foto 4:Ulu Cami

Ve tabiki Ermeni kilisesi de görmeniniz gereken başka bir başyapıt.Dürüstçe söylemek gerekirse Çifteler gibi küç bir yerleşim yeri için bu kilise beklenmedik bir süpriz oldu.Böylesine gösterişli bir kilise göemeyi tahmin etmiyordum.

Oldukça gösterişli ve iyi durumda. Burayı da fotoğrafladıktan sonra bir sokak ötedeki Zaim Ağa konağına geçiyoruz.Çiftelerin en iyi konağı burası ayrıca Kurtuluş Savaşındaki üstlendiği misyon açısından konağın önemi daha da artıyor.Gezmelere doyulmayacak nostaljik ögelerle dolu tarihsel bu yapıyı ziyaret etmeyi unutmayın.Eh bu kadar gezdikten sonra karnınız iyice zil çalmış olmalı.Size tavsiyem  öğle yemeğini almak üzere  Sakarya nehrinin doğduğu yer olan Sakaryabaşı’na gidin derim Sakaryabaşı, Çifteler İlçe Merkezi’ne 2 kilometre uzaklıkta. Sakarya nehrinin doğduğu yer olarak bilinen kaynak, büyücek bir göze niteliğindedir ve hemen kaynakta meydana gelen bir göl oluşumu ilgi çeker. Göl barındırdığı balıkları ve doğal bitkileriyle, oldukça güzel bir akvaryum gibidir.Buradaki fotoğraf molası ardından öğlen yemeğinizi Sakaryabaşı Mert GörkemRestoran da almanızı öneririm. Öğle yemeğimizin ardından Yazılıkaya -Han tabelasını izleyerek Hüsrevpaşa Cami ve yeraltı mağrası görüldükten sonra  Yazılıkaya’ya varıyoruz.Yazılıkayada ilk işimiz Frig  vadisini keşfetmek olacak. Frigya medeniyetinden izler taşıyan tarihi kalıntıları ve antik eserleri bünyesinde barındıran bölgeye Frig Vadisi denir.Ve Frig vadisi  sırasıyla şu yapı komplekslerinden oluşmaktadır.

Yapıldak Asar Kaya, Kümbet Asar Kale, Ballık Kale, Köhnüş Vadisi'nde, Çukurca Kale, Demirli Kale, Kırk Merdiven Kale ,Üçler Kaya, ,Nallı Kaya, Döğer Asar Kaya, Delik TaşTürkmen Dağı'nın kuzeyindeki küçük vadilerde ise Doğuluşah Kalesi Fındık Asar Kaya yapıları yeralır.
 
Şimdi gel gelelim gezinin en eğlenceli parçalarından birisi olan yürüyüş parkuruna.Tabiki bu vadi bir kaç saat içinde gezilebilecek biryer  değil.Bu yüzden başlıca birkaç rota belirleyerek , bu çerçeve içinde bir seyir izlenmesini tavsiye ederim

 

Foto 5::Yazılı Kaya

 

Foto 6:Vadideki anıtlardan bir örnek
 
 
Bizler ise  rahat ve eğlenceli  bir yürüyüş parkuru belirleyerek sırasıyla Frigya dönemine ait Bitmemiş Anıt,  Sarnıç, Altar ve Yeraltı Mezarlığını  görüldükten sonra  Gerdek kaya anıtını incelmek üzere küçük yazılı kanyona gidiyoruz.Burada dinlenmek için kısa  molamızı tamamladıktan sonra panoromik olarak; Frigya Kaleleri  ve Deveboynu Peribacasını keşfetmeyi ihmal etmiyoruz tabiki..Bu parkuru yaparkerken kah köylerin içine girecek kah esrarengiz kaya yerleşkeleri ve tarihi anıtları görerek etkileneceksiniz.
 
 
Foto 7 :Vadideki Yazıtlardan Gerdekkaya
 
Aslına bakarsanız günübirlik bir  gezi için bu parkur fazla zengin sayılır Bu yüzden Frigya Vadisi içerisindeki tarihi anıtlar üzerinde bilgi olarak fazla durmamaya çalıştım.Çünkü bu anıtlar; ciltlerce ansklopedi içerebilecek bir zenginliğe sahip bulunuyor.Bu yüzden detaylı bilgilendirmeyi bir başka yazımızda işleyerek konuyu paylaşıma açmayı planlamaktayım.
Evet  2 saatlk bir yürüyüşle Frig Vadisinin görülmesinin ardından 30 dk.lık bir yolculuk ile   Seyitgaziye  varıyoruz. Seyit gaziyi bence özel yapan bence dergahın bulunduğu külliye diyebilirim.Gerçekten özellikli ve mistik atmosfere sahip huzur veren bir kompleks burası.
Siz Seyitgaziyi incelemeye durun ben de  bir taraftan  dilim döndüğünce size Seyitgaziyi tanitmaya çalışayım.
 
8.yüzyılda yaşadığı tahmin edilen  Seyyid Battal Gazi   Emevilerin Anadolu fetihlerine başlamasıyla  bölgeye  yerleşmiş Arap bir  ailenin oğlu olarak muhtemelen  690 yılında Malatya'da doğmuştur. Hakkında çeşitli inanışlar bırakmış bir   liderdir olan Battal Gazi hakkındaki bilgiler mesnevi tarzında yazılmış birçok destan ile anlatılmıştır. 740 yılında Eskişehir Seyit gazi ilçesi yakınlarında savaşta aldığı yara sebebiyle şehit olmuştur. Anadolu'da  İslamın yayılmasına büyük katkıları olmuştur.
 Seyit Battal Gazi vefatından sonra naaşı külliye şeklinde inşa edilen bir türbeye nakledilmiştir.Yapım tarihi 1208 yılında olan türbe Ummuhan Hatun tarafından yaptırılmış olup  türbenin içinde Battal Gazi ile birlikte 1. Alaaddin Keykubat’ın annesi Ummuhan Hatun, Elenora‘nın mezarı yer almaktadır.
Kadıncık Ana, Müderris Odası, Kırklar Meydanı ve Turbeler içinde dikkat çekici olan Battal Gazi’nin 5 metrelik sandukasıdır. Devasa büyüklükteki bu sanduka aklınıza Battal Gazi hakkında çok farklı sorular gelmesine sebep olacaktır.İçeriyi gezerken Bektaşiliğin izlerini sürerken onun tasavvufa bakış açısıyla yoğrulmuş manevi bir atmosferde bulacaksınız kendinizi.Büyülü bu dünyadan kolayca kurtulamayacağınızı şimdiden temin ederim.Ayrıca en iyi mistik fotoğraflama için de doğru adreslerden biri burası.Eğer şansınız varsa türbede kalabalık olmaz ve yapıyı daha iyi anlamak için yanlız kalma şansınız olur diye diliyorum.
 
Zaman ne çabuk geçiyor değil mi ! Bugünde başka bir coğrafyayı tanırken günü akşam ettik.Artık eve dönmek için dönüş hazırlıklarına başlasak iyi olur.Buradaki Seyit Battal Gazi ziyaretinden sonra   gezimizi  burada noktalıyoruz ve Ankaraya doğru yola çıkıyoruz.
Ben bu programı uygularken gerçekten çok zevk aldım.Umarım sizler de keyif alırsınız. Bir sonraki gezide birlikte olmak dileğiyle  şimdilik hoççakalın ,esen kalın:)
                                                                                 Profesyonel Turist Rehberi
                                                                                      Cengiz ÖZTÜRK

 

Paylaş |                      Yorum Yaz - Arşiv      738 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın