• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • https://www.facebook.com/Facebook
  • https://plus.google.com/Google+/posts
  • https://www.twitter.com/Twitter
PRAG MUTFAĞI
Çek Mutfağı


 

Çek Cumhuriyeti Hakkında Kısa Bir Bilgi:

Orta Avrupa ülkelerinden biri olan Çek Cumhuriyeti’nin en büyük şehri ve başkenti Prag’dır. Çek Cumhuriyeti doğu ve batıda Bohemya ve Marovya adıyla iki bölgeye ayrılmıştır. Çek Cumhuriyeti dini inancı olmayan, nüfusun %60’ı ile ateist oranı en yüksek olan ülkedir. Bu sebeple ülkede yer alan kilise ve manastırlar konser salonu ya da müze olarak kullanılır.

Çek Cumhuriyeti kristalleri ve cam işlemeciliğiyle de tanınır. Dünyanın en özel kristallerini bu ülkede bulabilirsiniz. Bunun yanında bira ve bira fabrikaları da ülkenin en bilinen sembollerindendir.

Ülkede pek çok sanatsal festival olduğunu göreceksiniz. Bunun sebebi sanata ve müziğe düşkün bir millet olmalarından ötürüdür.

Ülkenin on dört şehri bulunur. Her bir şehrin de kendi için bir yönetim meclisi bulunur. Ülkenin resmi dili Çekçedir. Bunun yanında kendi dillerini konuşan Slovak ve Almanlar da bulunur. Prag Gezisi Hakkında Detaylı Şehir Rehberi İçin Lütfen Tıklayınız.


ÇEK CUMHURİYETİ VE GASTRONOMİ:

ÖNCE ÇORBA

   Çek yemek kültüründe çorbalar, oldukça önemli bir yere sahip. Ana öğün sayılan öğle yemeklerinde ve aşırı özen gösterilen akşam yemeklerinde çorba mutlaka tüketiliyor. En çok sevilen ve tüketilen çorbalarınsa sebze ağırlıklı olduğunu söyleyebiliriz. Özellikle patates ağırlıklı ve karışık bol sebzeli Bramboracka çorbası en sık tercih edilen. Bu çorbanın bazı restoranlarda oldukça özenli sunulduğunu söyleyebiliriz. Örneğin içi oyulmuş bir ekmek çorba sunumunda tabak olarak kullanılabiliyor.

   “Knedlíky” -česnečka–sarımsak çorbası, denen kabuksuz Çek ekmeği, “pečené vepřové koleno” yada  kısaca Koleno (fırınlanmış domuz bacağı) ,Svíčková na smetaně ve knedlíky (Sığır bonfileden ve Yapımında havuç, kereviz gibi sebzelerden de yararlanılan bu yemek de tabi ki knedlíky adı verilen ekmekle ile servis ediliyor).
 
Smažený sýr (kızarmış peynir), vepřo-knedlo-zelo (domuz eti, lahana, hamur) kuřecí (tavuk) ile  vepřоvý (domuz eti) ile yapılmış olan řízek (Şnitzel) (Galeta ununa bulanmış ve kızartılır ve limon, patates ve domuz rostosu, hamur ve gulaş ile servis edilir) domuz etinden  rostosu yapılan koleno (knuckle) ve aperatif olarak bilinen Utopenci (birahane ve publarda da bulabileceğiniz bira atıştırmalığı.Özellikle pub’larda biranın yanında tüketilir. Karabiber ve soğanlı, soğuk servis edilen domuz sosisidir).
Son olarak da yerel içkisi, şurup tadındaki Becherovka (Zencefil ve tarçın aromalı bu içecek genelde yemek sonrası içiliyor ve sindirime yardımcı oluduğu söyleniyor, tatlı ve baharatlı bir likör olmasına rağmen, bağımlılık yaratabiliyor.)
 
  Bu saydıklarım Prag mutfağında en çok karşınıza çıkacaklardan sadece  bazıları.
             Şimdide isterseniz gelin biraz da tatlıladan bahsedelim.
 
Yöresel Prag Tatlıları:
 
Tredelnik (hamur tatlısı), Ştrudel , Palacinky (marmelat sürülmüş kreplerin rulo haline getirilip üzerine de pudra şekeri serpilmesiyle yapılıyor).Ovocné knedlíky”(yuvarlanmış hamurların içine çilek, erik, kayısı gibi meyvelerin gömülmesi ile elde edilen bir tatlı)
 
 
Eveet buraya kadar genel geçer bir şekilde tüm menüyü ele aldık ki restoranta gittiğinizde zorlk yaşamadan rahatça sipariş verebilesiniz diye.Şimdi ise biraz detaya inmek niyetindeyim.Yukarda da değindiğim gibi yemeklerin ana malzemelerini genellikle;
 (vepřo-knedlo-zelo) domuz eti, lahana ve hamur işi oluşturuyor.


   Yüksek kolesterollü et ile yüksek kalorili hamur yiyeceklerden oluşur ve tabii ki yanında bira ile sunulur. Ülkede av hayvanlarının etlerinden balıklara, tütsülenmiş etten kır mantarlarına kadar her şeyin en kalitelisini bulabilirsiniz Bununla birlikte, halkın açık ara favorisi olan yiyecek etsiz smažený sýr (kızarmış peynir) adlı yiyecektir ve bu şnitzele benzeyen görüntüsüyle ekmeğin üzerinde servis edilir. Ayrıca genellikle yanında patates cipsi ve mayonez de bulunur.
 
Yerel olarak oldukça beğenilen yemekler arasında yukarıda da değindiğim  kuřecí (tavuk) ile bazen de vepřоvý (domuz eti) ile yapılmış olan řízek (Şnitzel) bulunur.


    Bunları her ikisi de galeta ununa bulanmış ve kızartılmıştır ve limon, patates ve domuz rostosu, hamur ve gulaş ile servis edilir. Daha önce belirttiğimiz gibi, domuz eti her yerde mevcuttur ve kıtır kıtır deri ile birlikte kemikten kolaylıkla ayrılan yumuşak et parçaları ile koleno (knuckle) mutfakta basitliğin zaferidir.

    Tütsülenmiş knuckle daha da doyumsuz bir tada sahiptir ve genellikle küçük turşular ve salata ile servis edilir. Knuckle, deriye tatlı bir tat vermek için genellikle koyu bira ile hazırlanır. Tabii ki bu durumda tercihe soğuk bira çok daha iyi olur.
 
Bütün bunların dışında diğer ve pratik bir seçenek ise sokaklarda satılan dilim pizza ve domuz sosisleri Prag aperatifleri arasında ayrı bir yere sahip.Mahalle sakinlerinin sevebileceği sokak lezzetleri olarakbiliniyor.
 
Buarada beklentiniz çok yüksek değilse Prag da yemek için(özellikle Pizza) Pizzeria Rugantıno hem keyifli hem de hesaplı bir tercih diyorum .Veya sizin seçebileceğiniz bir başka yerde Somonlu sandviç ve Urgeall Pilsenner veya Gambrinus Menüsü  iyi bir seçenek olabilir.


   Tercihiniz tatlıdan yana olacaksa Prag'ın ballı keki  hoşunuza gidebilir. Yemekten sonra bir kafeye gitmek isterseniz; Pragda benim en sevdiğim kafe, kafe Slavia Vltava nehri kıyısında ,harika iç mekanı, Nazım Hikmet ile olan anısı, bu anının resmedildiği tablo.  


   Nazım Hikmetin sık sık buraya uğradığı en güzel şiirlerini kaleme aldığı ve onun hayallerle dolu iç dünyasının Praglı bir resssam tarafından resmedildiği harika bir mekan. Tüm bu yaşanmışlıklar nefis manzara ile birleşince zamanın içinde bir yolculuğa çıkmış gibi hissediyorsunuz. Eğer alkollü içeceklerden yöresel bir tercih peşindeyseniz  absınthe denilen, sanırım alkol oranı %70 civarında, az bir miktarının bile içeni halüsinasyonlara sürüklediği söylenilen içeceği kendinize güveniyorsanız tadın.
 
Çorbalar : Çek mutfağında çorbalar Türk mutfağı kadar olmasa da  önemli bir yer tutuyor.Aslen Macar mutfağına ait olan Gulaş Çorbası da popüler seçeneklerden biri olarak Prag restoranlarındaki yerini almış. Özellikle çorbalar ve soslu yemekler “knedlíky” denen kabuksuz Çek ekmeğiyle servis ediliyor. ( buğday ve patatesten yapılan, haşlandıktan sonra dilimlenerek servis edilen “knedliky” adlı nişastalı yiyecek ).
(česnečka–sarımsakçorbası)







Tatlılar : Çek tatlıları ise genelde hamur işi ve meyve birlikteliğinden oluşuyor.Bunların başında gelen ilk tatlı Trdelník  ile başlayalım isterseniz.

 Trdelník  : Geleneksel Macar kek ve tatlı & pasta çeşididi, ayrıca Slovakya, Çek Cumhuriyeti ve Avusturya mutfak kültüründe de bilinir. Son yıllarda turistlerin ilgi odağı olan bu tatlı ; Çelik - demir sopa üzerine sarılmış , şeker & ceviz karışımlı hazırlanmış hamurun ızgara edilip ,sıcak olarak halka (spiral) şeklinde servis edilmesiyle bilinir.

  Ştrudel adlı tatlıyı hariç tutarsanız, en popüler tatlılardan biri Alman ve Avusturya mutfaklarından etkilenerek yapılmış “Palacinky” ismindeki tatlıdır derim. Bu tatlı, marmelat sürülmüş kreplerin rulo haline getirilip üzerine de pudra şekeri serpilmesiyle yapılıyor. İyi bilinen diğer bir tatlı ise; yuvarlanmış hamurların içine çilek, erik, kayısı gibi meyvelerin gömülmesi ile elde edilen “ovocné knedlíky” mutlaka denenmesi gereken lezzetlerden sadece birisidir.
 

   Alman mutfağında da bir benzerine rastlayabileceğiniz “pečené vepřové koleno”, kısaca Koleno. Bu yemeği fırınlanmış domuz bacağı olarak tanımlayabiliriz. Derisi çıtır çıtır, içi yumuşak olan bu et yemeği turşu ve sosla servis ediliyor.



    Et genellikle dark birayla marine ediliyor. Porsiyonun biraz büyük olduğunu söylemekte yarar var. İçecek olarak yanında yine bira önerilir.Prag’da vejetaryenlerin de tercih edebileceği yemeklerden birisi Bramboráky. Prag’da vejetaryenlerin de yiyebileceği nadir şeylerden: Kızarmış patates krepleri. Orijini Çek mutfağı olmasa da burada bolca tüketilen, birçok restoranda rastlayabileceğiniz bir seçenek.

Atıştırmalıklar: Utopenci, birahane ve publarda da bulabileceğiniz bira atıştırmalığı.Özellikle pub’larda biranın yanında tüketilir. Karabiber ve soğanlı, soğuk servis edilen domuz sosisidir.

Özgün Çek Mutfağından Svíčková na smetaně ve knedlíky - Sığır bonfileden yapılan bu yemek, Prag’da rastlayacağınız diğer birçok yemeğin aksine özgün Çek mutfağındandır. Yapımında havuç, kereviz gibi sebzelerden de yararlanılan bu yemek de tabi ki knedlíky adı verilen ekmekle ile servis ediliyor.
 
Manzaralı bir restoran arıyorsanız Vltava Nehri kenarında yer alan, Prag Kalesini ve şehrin büyük bir bölümünü tam karşıdan gören Grossetto Marina’ya mutlaka gitmelisiniz. Genelde pizza ve makarna gibi klasik İtalyan yemekleri sunan bu restorana sırf muhteşem manzarası için bile gidilebilir.
 
İçecekler :

Prag’da yemekten çok içecekler ünlü. Bahar ve yazları açık havada oturabilir ve kendi üretimleri olan biradan yudumlayabilirsiniz. Pek çok yerde şehrin sakinleri ile birlikte oturup içebileceğiniz bira bahçeleri mevcut. Çek Cumhuriyeti’nde üretilen 30 çeşit biranın tamamını görmek ve tatlarına bakmak için Prag Beer Museum’a uğramanızı tavsiye ederiz.
 
Çek Cumhuriyeti’ne özgü en ünlü içecek kuşkusuz yerel içkisi, şurup tadındaki Becherovka. Zencefil ve tarçın aromalı bu içecek genelde yemek sonrası içiliyor ve sindirime yardımcı oluyor. Oldukça tatlı ve baharatlı bir likör olmasına rağmen, bağımlılık yaratabiliyor. Yemek sonrası bir shot Becherovka’nızı içmeyi unutmayın.
 
Tatlı içecekten hoşlanmıyorsanız, Becherovka’ya alternatif olarak daha koyu renkli ve acı olan Fernet’i deneyebilirsiniz. Fernet soğutulmuş olarak veya buzla içiliyor.
 
Prag 'a gidip Çeklerin dünyaca meşhur biralarını içmeden dönmek olmaz. Şimdi size öğleden sonra başlayıp gece yarısına kadar devam edebileceğiniz  harika tatlar ve mekanlar göreceğiniz farklı bir tur, unutamayacağınız bir bira turu yapmanızı öneriyorum.


    Bunun için ilk durak Nusle semtindeki  Zly Casy  turistik bir yer değil bilen gidiyor.Bardaklara 48 musluktan birden fıçı birası dolduruluyor.  Adeta bira müzesi kestaneli - ballı birası mutlaka tadılmalı. üç çeşit bira bulunuyor,high, light, Chiristmas her biri çok güzel. Burada ayrıca bira üretimini ve bira müzesini   görebilirsiniz. 3. durak Prvni Pivni Tramway hem çok keyifli hem de farklı bir mekan eski bir tramvayı düzenlemişler müşteriler kapıdan  tramvay düdüğü çalarak uğurlanıyorlar.


    Buralarda belirli markaların dışında birahanelerin kendi özel imalatları olan pek çok Çek birası deneme şansı var. Belirttiğim mekanlara tramvay kullanarak rahatlıkla ulaşabilirsiniz. Bir başka seçenek şehrin yeni meydanından yürüyerek 10 dakikada ulaşılabilen Novomestsky Pivovar,tipik eski bir çek birahanesi.(Ancak şahsi fikrimi sorarsanız Bira deyince akla Zly Casy gelir derim)
 
   Ayrıca Prag’ın hemen dışında küçük de olsa bir şarap bağı var. Buranın içinde yer alan küçük caféde yerli şarap Grebovka’yı deneyebilirsiniz.Ayrıca ; Absinth yada bildik adı ile Absent, çeşitli bitkilerin damıtılarak fermante edilmesiyle elde edilen, alkol oranı yüksek (hacmen %45 ila %75) bir içkidir. Rakıya benzer şekilde bir miktar absente iki ila beş miktar su ilave edilip içilir. Ana bileşenleri alkol, pelin ve yeşil anasondur. Bunun yanı sıra üretildigi bölgenin geleneklerine göre çeşitli bitkiler karışıma eklenir.Fransız yada İsviçre çıkışlı bir içki.1990 sonrası Çek Cumhuriyetinde yeniden canlanmış bir içki..
   Birayla tüketilen bu atıştırmalıkların malzemelerini ise genelde; sosis, peynir, patates ve baharatlar oluşturuyor. Bu atıştırmalıkları birçok birahane veya pub’da bulabilirsiniz.Çek Cumhuriyeti, Pilsen biraya isim veren “Plzeň” ve Budweis’a ismini veren “České Budějovice” gibi iki şehre sahip bir bira cenneti. Aslında yeterli vakti olan ziyaretçiler Prag’ın 90 km kadar güneybatısında yer alan Plzeň şehrini ve buradaki bira fabrikalarını ziyaret edebilirler.
Bu içeceğin önemi sadece Çeklerin birayı çok sevmesinden değil, aynı zamanda fiyatından kaynaklanmaktadır, yarım litrelik bira, bir şişe sodadan veya bir fincan kahveden daha ucuzdur.

Alkollü İçecekler ve Tavsiyeler:

Krusovice Dark Beer : Önerilir.Mide de dolgunluk ya da  şişme yapmaz..En tanınan markalar Plzensky Prazdroj (Pilsner Urquell) ve Budejovicky Budvar (Budweiser)  adlı markalardır, ancak Gambrinus, Krusovice, Radegast, Velkopopovický kozel veya Staropramen , Bernard , Starobrno ,Velkopopovický Kozel, Svijany'de en az bunlar kadar iyidir. Genellikle, cerne pivo (koyu renk bira) tatlıyken, svetle pivo (açık, altın renkli bira) daha acıdır..Çek biraları dünyaca ünlüdür ( pivo )

Ünlü üreticiler Prag’dadır.Mümkünse fıçı bira tercih edilmelidir.Şarap üretimi de iyidir. Ayrıca aklıma gelmişken söyleyeyeim Mattoni ve Dobra maden sularıyla ünlü iki büyük devdir:) bir araştırın isterseniz.
 
 
CAFE RESTORANTLAR
 
Tabiki En Meşhurları:
 
Prag’daki kafe kültürü on dokuzuncu yüzyılda zirveye çıkmış ve 1930’lı yıllarda kafe barlar yazarların, aktivistlerin, muhalefet üyelerinin, gazetecilerin ve sanatçıların buluştuğu bir yer haline gelmiştir.

    Bu kafelerin birçoğu İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra ortadan kalkmıştı, ancak yaklaşık altı tanesi hala faaliyette devam ediyor veya tekrar restore edilerek açıldı.Büyük meydanlarda yürümek ve keşfetmek sizi bazen o kadar yorabilirki bazen kendinize zaman ayırıp küçük molalar vermek isteyebilirsiniz.
İşte size mola için tercih edilebilecek birkaç ünlü adres:
 
»Café Imperial  Örendiğim kadarıyla bu kafe 1914 yılında açılmış ve 2007 yılında tamamen restore edilmiş.İçeri girince mimari beni büyüledi. Tavan ve duvarları benzersiz mozaikler, fayanslar, kabartma rölyefler ve kabartma paneller ve bunları çevreleyen bronz süslemeler ve koridor lambalarıyla yeni sanat akımının muhteşem bir örnekleri sanki..

   Ben buranın bir de kahvesini çok beğendim.duyduğum kadarıyla akşam kokteylleri veriliyormuş bir de komik gelicek belki ama menüde günün her anı Amerikan ve İngiliz kahvaltısı ile birlikte çılbır bulunuyormuş.
 
Şimdi gel gelelim ikinci adrese:
 
»Café Savoy: Pırıl pırıl mis gibi bir mekan  1893 yılında yapılmış kafe ışıl ışıl şamdanlarla donatılı süslü parlak tavanı ve her birisi bu estetiğe uygun kırmızı kravat ve yelekler giyinmiş personeli ile parıl parıl göz almaktadır. Kafede lezzetli kahve ve sıcak çikolata ile birlikte, geniş bir şarap seçeneği sunulmaktadır.
 
Buralar biraz tuzlu gelebilir isterseniz yine köklü ama daha az cep yakan başkabir adrese yönlendireyim sizi:
 
»Kavárna Slavia: (Ünlüler Mekanı Franz Kafka ve Rainer Maria Rilke müdavimiydi )

  Bu kafe Prag’ın eski kafeleri arasında en çok bilinenidir .İç mimarideki renk ahengi şahane, akik ve kiraz kestanesi rengi ile birlikte, kireç taşı kaplı parlak masaları ve nehre bakan büyük pencereleri ile art deco ihtişamına sahiptir. Bu kafe yirminci yüzyılın başından bu yana edebiyat ile ilgilenenlerin toplantı yeri olarak kullanılması ile ün salmıştır .

   Öğrendiğim kadarıyla Franz Kafka ve Rainer Maria Rilke burada çok zaman geçirmiş ve 1970 ve 1980’lerde Václav Havel ve diğer muhalifler tarafından sıklıkla ziyaret edildiği anlatılıyor.
baktınız ki hiçbiri olmuyor orta direk hesabı temiz başka bir adres sorarsanız buyrun yeniönerim:
 
»Malostranské náměstí: Hem restorant hem kafe! (alt - giriş katı bulunur) Manzarası da iyi !Cadde ve meydana bakmakta..
Fiatlar da uygun.. Dana eti , kuvör , içecek ,salata ile 1 kişi servis ücreti dahil 700 Czk dolayında (bahşiş dahil) hesap ödemiştim.

değerlendirmem ( ben buraya 10 üzerinden 5 veririyorum )
Restorantları da anlattığımıza göre artık haçbir eksiğiniz kalmadı.Yani Prag'ı tekbaşınıza yabancı dil biliyorsanız çok rahat gezebilirsiniz artık.Madem iyi kötü tanıdık kentimizi öyleyse bana o zaman müsade.Ne de olsa keyifli bir gezinin püf noktası karşınızdakini fazla sıkmamaktır.
Eh o zaman  artık yazıya burda  son verelim isterseniz.Söylenecek o kadar çok şey var ki bir seferde herşey paylaşmak çok zor.Bu yüzden  en güzeli atlayıp gitmek diyorum kesinlikle! Mümkünse mevsim ne çok sıcak ne de çok soğuk olsun derim.
Belli mi olur bir bakarsınız  bir gün bu gezide yollarımız kesişivermiş, kimbilir! En güzel dileklerimle şimdilik yazımı burda sonlandırıyorum.
Bir sonraki gezide buluşmak üzere esen kalın.
 

   Anlat Anlat Bitmez Prag Yazımızı Okumak İçin Tıklayınız




Paylaş |                      Yorum Yaz - Arşiv     
76 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın